నాటు కోళ్ల నష్టాల్లో చాలావరకు ముందే నివారించవచ్చు: ప్రతిరోజూ మీ కోళ్లను గమనించండి, సమయానికి టీకాలు వేయించండి, కోళ్ల గూడును శుభ్రంగా, పొడిగా ఉంచండి, కొత్త కోళ్లను, జబ్బు పడిన కోళ్లను విడిగా ఉంచండి, కోళ్లు హఠాత్తుగా చనిపోతే వెంటనే తెలియజేయండి. ఈ పేజీ వ్యాధుల నివారణ, ప్రమాద లక్షణాల గురించి మాత్రమే. జబ్బు పడిన కోడి కోసం మీ పశువైద్యుడిని లేదా టోల్ ఫ్రీ పశువుల హెల్ప్‌లైన్ 1962 నంబర్‌ను సంప్రదించండి.
ప్రతిరోజూ మీ కోళ్లను గమనించండి
ఉదయం బయటికి వదిలేటప్పుడు, రాత్రి లోపల పెట్టి మూసేటప్పుడు మీ కోళ్లను లెక్కపెట్టండి; దాణా పెట్టేటప్పుడు వాటిని గమనించండి. ఆరోగ్యంగా ఉన్న కోడి:
- చురుకుగా ఉంటుంది, ఆత్రంగా తింటుంది, తాగుతుంది, మందతో పాటు తిరుగుతుంది;
- కళ్లు మెరుస్తూ, ముక్కు రంధ్రాలు శుభ్రంగా, ఈకలు నునుపుగా ఉంటాయి;
- గట్టి రెట్టలు వేస్తుంది;
- కుంటకుండా నడుస్తుంది.
ప్రతిరోజూ మందను పరిశీలించమని, కోళ్లు రాత్రి కూర్చునే చోట పడిన రెట్టలను తీసేయమని, దాణా తొట్లను, నీటి తొట్లను రోజూ కడగమని TANUVAS సలహా ఇస్తుంది (TANUVAS, TANUVAS, TANUVAS). పిల్లలకు వ్యాధి అంటించకుండా ఉండటానికి, ముందు చిన్న పిల్లలను, ఆ తర్వాత పెద్ద కోళ్లను చూసుకోండి (TANUVAS). ప్రతిరోజూ గుడ్ల సంఖ్య, ఇచ్చిన దాణా, చనిపోయిన కోళ్లు ఏవైనా ఉంటే — వీటితో పాటు మీరు గమనించిన ఏ మార్పునైనా — రాసుకోండి (TANUVAS).
ప్రమాద లక్షణాలు
వీటిలో ఏది కనిపించినా అదే రోజు పశువైద్యుడిని పిలవండి (TANUVAS, TANUVAS, బర్డ్ ఫ్లూ ప్రణాళిక):
- కోళ్లు కళ్లు మూసుకుని, రెక్కలు వాల్చి, ముడుచుకుని కూర్చోవడం, తినకపోవడం, తాగకపోవడం;
- తెల్లని, నీళ్లలాంటి రెట్టలు, కాళ్లు ఈడ్చడం లేదా మెడ మెలి తిరగడం: ఇవి కొక్కెర తెగులు (రాణిఖేత్) లక్షణాలు — ఇది ఊరంతా ఇంటింటికీ వ్యాపిస్తుంది;
- తల, జుట్టు, కనురెప్పల మీద బొబ్బలు: కోళ్ల మశూచి — దీని వల్ల ఎక్కువగా పిల్లలు చనిపోతాయి;
- 4–8 వారాల పిల్లల్లో రక్తం కలిసిన రెట్టలు: రక్తపారుడు (కాక్సిడియోసిస్) — ఇది తడి లిట్టర్‌లో పెరుగుతుంది;
- విరేచనాలు, కోళ్లు చిక్కిపోవడం, నెమ్మదిగా పెరగడం: నట్టలు;
- దురద, ఈకలు రాలిపోవడం: పేలు;
- కళ్లు, తల లేదా మెడ చుట్టూ వాపు, ముక్కు నుండి నీరు కారడం, జుట్టు, గడ్డం (వాటిల్స్) లేదా కాళ్ల రంగు మారడం, లేదా గుడ్లు హఠాత్తుగా తగ్గిపోవడం: బర్డ్ ఫ్లూ కావచ్చు (కింద చూడండి).
జబ్బు పడిన కోడిని వెంటనే మంద నుండి వేరు చేసి, దానికి వేరే దాణా, నీళ్లు ఇవ్వండి. కొక్కెర తెగులు నుండి రక్షణకు టీకా ఒక్కటే మార్గమని TANUVAS హెచ్చరిస్తుంది (TANUVAS).
టీకాల క్యాలెండర్
ఇది పెరటి కోళ్ల కోసం ICAR-DPR టీకాల పట్టిక — మా నాటు కోళ్ల పేజీలో ఉన్నదే (ICAR-DPR). మీ పశువైద్యుడి సలహా ప్రకారం టీకాలు వేయించండి:
| వ్యాధి | వయసు |
|---|---|
| మారెక్స్ వ్యాధి | 1వ రోజు |
| కొక్కెర తెగులు – రాణిఖేత్ (న్యూకాసిల్ వ్యాధి) | 5–7 రోజులు, 30 రోజులు, 9 వారాలు; ఆ తర్వాత ప్రతి 6 నెలలకు |
| గంబోరో వ్యాధి (ఇన్ఫెక్షియస్ బర్సల్ డిసీజ్) | 14 రోజులు, 24 రోజులు |
| కోళ్ల మశూచి (ఫౌల్ పాక్స్) | 6 వారాలు; ఆ తర్వాత ప్రతి 6 నెలలకు |
- వేసవికి, చలికాలానికి ముందు. ఆరు నెలలకు ఒకసారి వేసే కొక్కెర తెగులు, కోళ్ల మశూచి టీకాలను వేసవికి ముందు (ఫిబ్రవరి–మార్చి), చలికాలానికి ముందు (సెప్టెంబర్–అక్టోబర్) వేయించండి (ICAR-DPR).
- ఆరోగ్యంగా ఉన్న కోళ్లకు మాత్రమే. కోళ్లు జబ్బుగా ఉన్నప్పుడు టీకాలు వాయిదా వేయమని TANUVAS సలహా ఇస్తుంది (TANUVAS); నట్టలు లేదా కాక్సిడియా (రక్తపారుడు) క్రిములు ఎక్కువగా ఉన్న కోళ్లకు మంచి టీకా కూడా రక్షణ ఇవ్వదు (TNAU).
- ఊరంతా కలిసి. మెరుగైన రకం కోళ్లతో పాటు నాటు కోళ్లకూ టీకాలు వేయించమని ICAR-DPR సలహా ఇస్తుంది (ICAR-DPR).
- ప్రభుత్వ సేవను ఉపయోగించుకోండి. టీకా ప్యాక్‌లు 200–500 కోళ్లకు సరిపడేలా తయారవుతాయి; అందుకే 20–50 కోళ్లు ఉన్నవారు వాటిని కొనడం అరుదు (TANUVAS). మీ పశువైద్య కేంద్రంలో గానీ శిబిరంలో గానీ టీకాలు వేయించడం సులువు.
ఉచిత టీకా రోజులు. తమిళనాడు పశుసంవర్ధక శాఖ పెరటి కోళ్లకు, వ్యాపార కోళ్ల ఫారాలకు పల్స్ రాణిఖేత్ (Pulse Ranikhet) టీకా కార్యక్రమం నడుపుతుంది (తమిళనాడు పశుసంవర్ధక శాఖ). కొన్ని జిల్లాలు ఫిబ్రవరిలో రెండు వారాల కొక్కెర తెగులు టీకా శిబిరం నిర్వహిస్తాయి: నాగపట్నంలో 2025 శిబిరం ఫిబ్రవరి 1 నుండి 14 వరకు అన్ని పశువైద్య సంస్థల్లో జరిగింది (నాగపట్నం జిల్లా). కొన్ని పశువైద్య కేంద్రాలు ప్రతి వారం కోళ్లకు టీకాలు వేస్తాయి; సేలం జిల్లా శనివారాలను పేర్కొంటుంది (సేలం జిల్లా). ప్రభుత్వ పశువైద్యశాలల్లో కొక్కెర తెగులు టీకా ఉచితమని TANUVAS చెబుతుంది (TANUVAS): మీ పశువైద్య కేంద్రంలో అది ఉచితమేనా, తర్వాతి శిబిరం ఎప్పుడో అడగండి. కేరళలో రాష్ట్రం సొంతంగా తయారుచేసే కొక్కెర తెగులు, కోళ్ల మశూచి టీకాలు ప్రభుత్వ పశువైద్య సంస్థల్లో ఉచితం (కేరళ పశుసంవర్ధక శాఖ).
నట్టలు
- కోళ్లకు నట్టలు ఎలా వస్తాయి. బయట తిరిగే కోళ్లు నేల మీది రెట్టల నుండి, వానపాములు, నత్తలు, చీమలు, పెంకు పురుగులు, ఈగల నుండి నట్టల గుడ్లను తింటాయి (TANUVAS).
- ఎంత తరచుగా. మీ పశువైద్యుడి సలహా ప్రకారం ప్రతి 2–3 నెలలకు నట్టల నివారణ చేయండి (ICAR-DPR). అధికారిక ఆధారాలు వేర్వేరు గడువులు చెబుతాయి; కాబట్టి మీ పశువైద్యుడు చెప్పినట్టే చేయండి.
- రెట్టలను పరీక్ష చేయించండి. కోళ్ల రెట్టలను మీ పశువైద్య కేంద్రానికి తీసుకెళ్లమని TANUVAS సలహా ఇస్తుంది; దాంతో ఏ నట్టలు ఉన్నాయో చూసి, ఏమి ఇవ్వాలో పశువైద్యుడు నిర్ణయించగలరు (TANUVAS).
- నట్టలను తగ్గించండి. గూడును పొడిగా ఉంచండి; దాణా తొట్లను, నీటి తొట్లను, వాటి చుట్టూ ఉన్న నేలను శుభ్రంగా, పొడిగా ఉంచండి (TANUVAS).
పేలు, నల్లి పురుగులు
- లక్షణాలు. దురద, ఈకలు రాలిపోవడం, కోళ్లు పాలిపోవడం, గుడ్లు తగ్గడం; ఈ పేలు మీ కుటుంబ సభ్యులను కూడా ఇబ్బంది పెట్టవచ్చు (TANUVAS).
- ఎక్కువగా బాధపడేవి. చిన్న పిల్లలు, పొదిగే పెట్టలు (TANUVAS).
- అవి దాక్కునే చోట్లను శుభ్రం చేయండి. చెక్క, వెదురు గూళ్లలో పేలు, నల్లి పురుగులు (మైట్స్) దాక్కుంటాయి; కాబట్టి కోళ్ల గూడును క్రమం తప్పకుండా శుభ్రం చేయండి (ICAR-DPR).
- స్ప్రే చేసే ముందు పశువైద్యుడిని అడగండి. ఏ స్ప్రే అయినా, పొడి అయినా పశువైద్యుడి సలహాతోనే వాడండి; పొలం రసాయనాలు దాణాలో, నీటిలో కలవకుండా చూడండి (TANUVAS).
వ్యాధులను దూరంగా ఉంచండి (జీవ భద్రత)
- ఇతర పక్షులను దూరంగా ఉంచండి. మీ మందను అడవి పక్షులకు, పొరుగువారి కోళ్లకు దూరంగా ఉంచండి; ఆవరణను శుభ్రంగా ఉంచి, వ్యర్థాలను పూడ్చండి లేదా కాల్చండి (బర్డ్ ఫ్లూ ప్రణాళిక).
- కొత్త కోళ్లను 30 రోజులు విడిగా. చూడండి: ఇంటికి వచ్చాక మొదటి 30 రోజులు.
- సందర్శకులు తక్కువ. బయటి వ్యక్తులను కోళ్లకు దూరంగా ఉంచండి. కోళ్లను పట్టుకునే ముందు, తర్వాత మీ చేతులు, బట్టలు, చెప్పులు కడుక్కోండి; వేరే ఫారం నుండి తెచ్చుకున్న ఏ పరికరాన్నైనా శుభ్రం చేయండి (బర్డ్ ఫ్లూ ప్రణాళిక).
- వయసుల వారీగా వేరుగా. కోడిపిల్లలను, పెద్ద కోళ్లను ఒకే గూడులో ఉంచకండి (TNAU).
- శుభ్రమైన దాణా, నీళ్లు, లిట్టర్. మురికి నీళ్లు, దాణా ద్వారా క్రిములు వ్యాపిస్తాయి (TANUVAS); తడి లిట్టర్‌లో రక్తపారుడు పెరుగుతుంది, కాబట్టి లిట్టర్‌ను పొడిగా ఉంచండి (TANUVAS). చూడండి: గూడు, షెడ్.
జబ్బు పడిన, చనిపోయిన కోళ్లు
- జబ్బు పడిన కోళ్లను వెంటనే వేరు చేయండి — వ్యాధి వ్యాపించకుండా (TANUVAS).
- చనిపోయిన కోళ్లను వెంటనే తీసేయండి. చనిపోయిన కోళ్లు వ్యాధిని వ్యాపింపజేస్తాయి: వాటిని కాల్చండి, లేదా లోతైన గుంతలో పూడ్చండి (TNAU). బర్డ్ ఫ్లూ ప్రణాళిక చెప్పే పద్ధతి: ఇళ్లకు, తడి నేలకు, చెరువులకు, నదులకు దూరంగా లోతైన గుంత తవ్వి, సున్నం చల్లి, కనీసం 40 సెం.మీ. మట్టితో కప్పాలి (బర్డ్ ఫ్లూ ప్రణాళిక).
- చనిపోయిన కోళ్లను ఎరువు కుప్ప మీద, పొలంలో, కాలువలో, లేదా వాగు దగ్గర ఎప్పుడూ పడేయకండి (TNAU, బర్డ్ ఫ్లూ ప్రణాళిక).
బర్డ్ ఫ్లూ: హఠాత్తు మరణాలను తెలియజేయండి
కోళ్లు హఠాత్తుగా జబ్బు పడినా, చనిపోయినా, లేదా చనిపోయిన అడవి పక్షులు కనిపించినా, వెంటనే — ఎంత ఆలస్యమైనా 24 గంటల్లోపు — దగ్గర్లోని పశువైద్యశాలకు గానీ ప్రభుత్వ కార్యాలయానికి గానీ తెలియజేయండి, లేదా 1962 నంబర్‌కు ఫోన్ చేయండి (బర్డ్ ఫ్లూ ప్రణాళిక, PIB). తమిళనాడులో 1962 ద్వారా అందే రాష్ట్ర సంచార పశువైద్య సేవ ఉచితం (దిండిగల్ జిల్లా).
- గమనించాల్సిన లక్షణాలు: కళ్లు, తల, మెడ చుట్టూ వాపు, ముక్కు నుండి నీరు కారడం, జుట్టు, గడ్డం (వాటిల్స్) లేదా కాళ్ల రంగు మారడం, హఠాత్తుగా నీరసించిపోవడం, రెక్కలు వాలిపోవడం, గుడ్లు తగ్గడం (బర్డ్ ఫ్లూ ప్రణాళిక).
- మీ దగ్గర్లో బర్డ్ ఫ్లూ అనుమానం ఉన్నప్పుడు మీ కోళ్లను లోపలే ఉంచండి: పెరటి కోళ్లు బయట తిరిగి మేత ఏరుకోకూడదని ప్రణాళిక చెబుతుంది (బర్డ్ ఫ్లూ ప్రణాళిక).
- అధికారుల నుండి కోళ్లను ఎప్పుడూ దాచకండి: దాచిన కోళ్లు తర్వాత దొరికితే, ఎలాంటి నష్టపరిహారం లేకుండా వాటిని చంపేస్తారు (కల్లింగ్) (బర్డ్ ఫ్లూ ప్రణాళిక).
బర్డ్ ఫ్లూ ప్రాంతాలు, కల్లింగ్, మళ్లీ కోళ్లను పెంచడానికి సంబంధించిన నియమాల కోసం చూడండి: నాటు కోళ్ల పెంపకం: జాతులు, కొనడం, సంరక్షణ.
చాలామంది చేసే తప్పులు
- ఊరిలో వ్యాధి వ్యాపించే వరకు ఆగి, ఆ తర్వాత టీకాలు వేయించడం.
- కొత్త కోళ్లకు మాత్రమే టీకాలు వేయించి, పాత నాటు పెట్టలకు వేయించకపోవడం.
- కొత్త కోళ్లను గానీ పిల్లలను గానీ మొదటి రోజే మందలో కలపడం.
- చనిపోయిన కోళ్లను ఎరువు కుప్ప మీద గానీ కాలువలో గానీ పడేయడం.
- టీకాలు, నట్టల నివారణ తేదీలను ఎక్కడా రాసుకోకపోవడం.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
పిల్లలకు ఏ వయసులో టీకాలు వేయించాలి?
మొదటి రోజు నుండే: పైన ఉన్న ICAR-DPR పట్టిక ప్రకారం 1వ రోజు మారెక్స్ వ్యాధి, ఆ తర్వాత 5–7 రోజుల నుండి కొక్కెర తెగులు, 14 రోజులకు గంబోరో, 6 వారాలకు కోళ్ల మశూచి. మీ ప్రాంతానికి తగ్గట్టు మీ పశువైద్యుడు దీన్ని మార్చవచ్చు.
కొక్కెర తెగులు టీకా ఉచితమేనా?
ప్రభుత్వ పశువైద్యశాలల్లో కొక్కెర తెగులు టీకా ఉచితమని TANUVAS చెబుతుంది; తమిళనాడులోని కొన్ని జిల్లాలు ఫిబ్రవరిలో శిబిరం నిర్వహిస్తాయి. మీ పశువైద్య కేంద్రంలో అది ఉచితమేనా, తర్వాతి శిబిరం ఎప్పుడో అడగండి. కేరళలో ప్రభుత్వ టీకాలు ఉచితం.
నా కోళ్లు హఠాత్తుగా చనిపోతే ఏమి చేయాలి?
24 గంటల్లోపు దగ్గర్లోని పశువైద్యశాలకు గానీ ప్రభుత్వ కార్యాలయానికి గానీ తెలియజేయండి, లేదా 1962 కు ఫోన్ చేయండి. చనిపోయిన కోళ్లను కాల్చండి, లేదా లోతుగా పూడ్చండి; కాలువలో గానీ బహిరంగ ప్రదేశంలో గానీ ఎప్పుడూ పడేయకండి.
తరువాత
పొడిగా, శుభ్రంగా ఉండే గూడు, మంచి దాణా చాలా సమస్యలను రాకుండా చేస్తాయి: ఇవి చదవండి — గూడు, షెడ్, దాణా. పిల్లల మొదటి వారాల కోసం చూడండి: బ్రూడింగ్. కొత్త కోళ్లను కొంటున్నారా? డబ్బు చెల్లించే ముందు వాటిని సరిచూసుకోండి: కోడిపిల్లలను కొనడం.
