వెచూర్ ఆవు: జాతి, బరువు, ఎక్కడ దొరుకుతుంది

వెచూర్ దక్షిణ కేరళలోని బ్యాక్‌వాటర్స్ (ఉప్పుటేరుల) ప్రాంతానికి చెందిన చాలా చిన్న దేశీ ఆవు; కొట్టాయం జిల్లాలోని వైకోం దగ్గరి వెచూర్ గ్రామం పేరు దీనికి వచ్చింది. కుటుంబాలు దీన్ని ఇంటి పాల కోసం, ఎరువు కోసం పెంచుతాయి. NBAGR దీన్ని కేరళ పశు జాతిగా నమోదు చేసింది (ICAR-NBAGR). 1980లలో ఇది దాదాపు అంతరించిపోయింది; 1989లో మన్నుత్తిలోని పశువైద్య కళాశాలలో (ఇప్పుడు KVASUలో భాగం) మొదలుపెట్టిన ఒక సంరక్షణ మంద దీన్ని కాపాడింది (Iype 2013).

ఎలా గుర్తించాలి

• పరిమాణం: మీరు చూసే అతి చిన్న పశువుల్లో ఇది ఒకటి. NBAGR సగటు లెక్కల ప్రకారం భుజం దగ్గర ఎత్తు ఆంబోతులకు సుమారు 99 సెం.మీ., ఆవులకు 89 సెం.మీ. (ICAR-NBAGR); ఆవు 90 సెం.మీ. కంటే ఎత్తు ఉండటం అరుదు (KAU).
• బరువు: ఎదిగిన ఆంబోతులు సగటున సుమారు 178 కిలోలు, ఆవులు సుమారు 132 కిలోలు ఉంటాయి (ICAR-NBAGR). దూడలు పుట్టినప్పుడు సుమారు 10–11 కిలోలు మాత్రమే ఉంటాయి.
• రంగు: లేత ఎరుపు, నలుపు, లేదా లేత పసుపు-గోధుమ, తెలుపు కలిసిన రంగు (ICAR-NBAGR).
• కొమ్ములు: చిన్నగా, సన్నగా, ముందుకు, కిందికి వంగి ఉంటాయి; కొన్ని ఆవుల్లో కొమ్ములు ఎంత చిన్నవంటే కనిపించవు కూడా. ఆంబోతులకు చిన్నగా, లావుగా ఉండే కొమ్ములు ఉంటాయి (ICAR-NBAGR, KAU).
• శరీరం: సన్నని ముఖంతో పొడవాటి తల, ఆంబోతుల్లో బాగా ఎత్తుగా కనిపించే మూపురం, పొట్టి కాళ్లు, దాదాపు నేలను తాకే పొడవాటి తోక. పొదుగు శరీరానికి బాగా అతుక్కుని ఉంటుంది; చనుమొనలు చిన్నగా, సమానంగా అమరి ఉంటాయి (KAU).

దేనికి ఉపయోగపడుతుంది

• కుటుంబానికి పాలు. వెచూర్ ఆవు సుమారు 8 నెలల పాడి కాలంలో రోజుకు సుమారు 2.5 లీటర్లు ఇస్తుంది (Iype 2013). NBAGR రికార్డు ప్రకారం ఒక ఈతలో సుమారు 561 కిలోల పాలు, 4.7–5.8% వెన్న శాతంతో (ICAR-NBAGR).
• ఎరువు. ఈ జాతి రెండు ప్రధాన ఉపయోగాల్లో ఒకటిగా ఎరువుకు పేడను NBAGR చూపిస్తుంది (ICAR-NBAGR).
• తక్కువ ఖర్చు, వేడి వాతావరణం. భారీ వర్షాలు, వేడి, తేమ వాతావరణంలో, చాలా తక్కువ మేతతో ఈ జాతి రూపుదిద్దుకుంది (ICAR-NBAGR). మన్నుత్తి మందలో, ఎండ రోజుల్లో విదేశీ, సంకర జాతి పశువులు ఆయాసపడుతుంటే వెచూర్ ఆవుల్లో ఎలాంటి ఇబ్బంది కనిపించలేదు (KAU).
• దూడలు. ఒక ఈతకు ఒక దూడ. ఆవు సుమారు 3 సంవత్సరాల వయసులో మొదటిసారి ఈనుతుంది; ఆ తర్వాత సుమారు ప్రతి 14 నెలలకు (12–17 నెలలకు) ఒకసారి ఈనుతుంది (ICAR-NBAGR, KAU).

ఎక్కువగా ఎక్కడ కనిపిస్తుంది

వెచూర్ వైకోం దగ్గర వేంబనాడ్ సరస్సు పక్కన ఉన్న చిన్న ఊరు. ఒకప్పుడు నదులు, కాలువలు, ఉప్పుటేరులు ఈ ప్రాంతాన్ని మిగతా ప్రాంతాల నుండి వేరు చేశాయి; ఆ ఒంటరితనమే ఈ జాతి రూపుదిద్దుకోవడానికి తోడ్పడింది (KAU). NBAGR జాతి రికార్డు అలప్పుళ, కొట్టాయం, పత్తనంతిట్ట జిల్లాలు ఉన్న కుట్టనాడ్ ప్రాంతాన్ని, ఉత్తర చివరన ఉన్న కాసరగోడ్ జిల్లాను పేర్కొంటుంది (ICAR-NBAGR).

ఈ జాతి అరుదైనది. 2013 జాతుల సర్వే 1,065 వెచూర్ పశువులను లెక్కించింది (ICAR-NBAGR); కేరళలో వెచూర్ పశువులు సుమారు 2,000 ఉన్నాయని మరో అంచనా (Iype 2013). NBAGR 2022 బ్రీడ్ వాచ్‌లిస్ట్ వెచూర్‌ను ముప్పు పొంచి ఉన్న (vulnerable) జాతిగా చూపిస్తుంది (బ్రీడ్ వాచ్‌లిస్ట్). పాల దిగుబడి పెంచడానికి 1960ల నుండి ప్రోత్సహించిన విదేశీ ఆంబోతులతో సంకరమే దీన్ని ఇంతగా తగ్గించింది (KAU).

పెంపకం చిట్కాలు

• పగలు మేపు, రాత్రి షెడ్. సొంత ప్రాంతంలో ప్రతి కుటుంబం ఉదయం తమ పశువులను బయటికి వదులుతుంది; అవి గుంపులుగా కలిసి మేసి, సాయంత్రం ఇంటికి తిరిగి వస్తాయి; రాత్రి షెడ్‌లో ఉంటాయి (ICAR-NBAGR).
• ఆకుల పరుపు. రైతులు షెడ్ నేల మీద చెట్ల ఆకులు పరిచి, రోజు విడిచి రోజు కొత్త పొర వేస్తారు. సంవత్సరానికి 3 లేదా 4 సార్లు ఆ ఎరువును తీసి, పంటలకు ఆచ్ఛాదనగా (మల్చ్‌గా) వాడుతారు (ICAR-NBAGR).
• తక్కువ మేత. చిన్న ఆవు తక్కువ తింటుంది; రైతులు ఈ జాతిని ఇష్టపడటానికి ఇది ఒక కారణం (KAU). పచ్చి మేత, గడ్డి, నీళ్ల కోసం చూడండి: పశువులను ఎలా పెంచుతారు.
• దూడలు స్వచ్ఛంగా ఉండేలా చూసుకోండి. వెచూర్ ఆవును వెచూర్ ఆంబోతుతో మాత్రమే దాటించండి; లేదా వెచూర్ ఆంబోతు వీర్యంతో కృత్రిమ గర్భధారణ గురించి మీ పశువైద్యశాలలో అడగండి.
• ఆరోగ్యం. సమయానికి టీకాలు వేయించండి; నట్టలు, పిడుదుల గురించి మీ పశువైద్యుడిని అడగండి: చూడండి పశువులను ఆరోగ్యంగా ఉంచండి.

కొనేటప్పుడు చిట్కాలు

• పరిమాణం, గుర్తులను సరిచూడండి: ఎదిగిన ఆవు సుమారు 90 సెం.మీ. ఎత్తు, పొట్టి కాళ్లు, దాదాపు నేలను తాకే పొడవాటి తోక, ముందుకు, కిందికి వంగే చిన్న, సన్నని కొమ్ములు. ఎత్తుగా, పొడవాటి కాళ్లతో ఉండే ఆవు, లేదా పెద్దగా, లోతుగా ఉండే పొదుగు ఈ జాతి వివరణకు సరిపోవు; అది సంకరం అని సూచిస్తాయి.
• ప్రతి చిన్న ఆవూ వెచూర్ కాదు. కేరళలో ఇతర దేశీ పశువులూ ఉన్నాయి: నమోదైన జాతి కాని కాసరగోడ్ పశువుల వంటి స్థానిక రకాలు (KVASU–NBAGR అధ్యయనం), NBAGR ఇప్పుడు ప్రత్యేక జాతిగా నమోదు చేసిన పెరియార్ పశువులు (ICAR-NBAGR).
• సంకర పశువులు ఎక్కువే. 2019లో కేరళ పశువుల్లో సుమారు 94% సంకర జాతివే (KVASU–NBAGR అధ్యయనం). ప్రకటనలోని జాతి పేరు అమ్మేవారు చెప్పే మాట మాత్రమే; కట్టుతరై దాన్ని సరిచూడదు. తల్లిని చూడండి, తల్లిదండ్రులు ఎక్కడి నుండి వచ్చాయో అడగండి, గుర్తులను మీరే సరిచూసుకోండి.
• తెలిసిన మందలు. మన్నుత్తిలోని KVASU వెచూర్ ఫారం స్వచ్ఛమైన మందను పెంచుతోంది; సంరక్షణ యూనిట్లు ఏర్పాటు చేసిన రైతులకు ఆవులను, పెయ్యలను అమ్మింది (KVASU ప్రకటన). అక్కడ గానీ, మీ దగ్గర్లోని పశువైద్యశాలలో గానీ అడగండి.
• వయసు, ఆరోగ్యం, పత్రాలు: డబ్బు చెల్లించే ముందు పళ్లు లెక్కపెట్టి, ఆరోగ్యం సరిచూడండి: చూడండి ఆవు లేదా ఎద్దును కొనడం.

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

వెచూర్ ఆవు ఎంత చిన్నగా ఉంటుంది?

ఎదిగిన ఆవు భుజం దగ్గర సుమారు 89–90 సెం.మీ. ఎత్తు, సగటున సుమారు 132 కిలోల బరువు; ఆంబోతులు సుమారు 99 సెం.మీ., 178 కిలోలు (ICAR-NBAGR, KAU).

వెచూర్ ఆవు ఎన్ని పాలు ఇస్తుంది?

సుమారు 8 నెలల పాటు రోజుకు సుమారు 2.5 లీటర్లు (Iype 2013). ఒక కుటుంబానికి అది సరిపోతుంది. అమ్మడానికి పాలు కావాలంటే చూడండి: దేశీ పశువులా, సంకర జాతి పశువులా.

కాసరగోడ్ పశువులు, వెచూర్ ఒకటేనా?

NBAGR వెచూర్ రికార్డు కాసరగోడ్ జిల్లాను ఈ జాతి సొంత ప్రాంతంలో చేర్చింది (ICAR-NBAGR); కానీ KVASU తన వెచూర్ ఫారంలో కాసరగోడ్ పశువులను వేరే మందగా పెంచుతోంది (KVASU); వాటిని ప్రత్యేక జాతిగా నమోదు చేయలేదు (KVASU–NBAGR అధ్యయనం).

కొత్తగా మొదలుపెట్టేవారికి వెచూర్ మంచిదా?

అవును — ఇంటి పాల కోసం చూసే చిన్న కుటుంబ ఫారానికి. దీనికి తక్కువ మేత, తక్కువ స్థలం సరిపోతాయి, వేడిని, తేమను తట్టుకుంటుంది; కానీ అమ్మడానికి ఎక్కువ పాలు ఇవ్వదు.

తరువాత

వెచూర్‌ను ఇతర చిన్న దేశీ జాతులైన ఆంధ్రప్రదేశ్‌కు చెందిన పుంగనూరు, కర్ణాటకకు చెందిన మల్నాడ్ గిడ్డలతో పోల్చి చూడండి. కొనడం, సంరక్షణ గురించి ఈ పేజీ చదవండి: ఆవులు, ఎద్దులు: దేశీ జాతులు, సంకర జాతులు, కొనడం, సంరక్షణ; అమ్మకానికి ఉన్న ఆవులను, అమ్మకానికి ఉన్న ఎద్దులను చూడండి.