మేక జాతిని ఎలా ఎంచుకోవాలి: దక్షిణాది జాతుల పోలిక

మీ ప్రాంతం, కొనేవారు, మేత పద్ధతికి తగిన మేక జాతి: కన్ని, కొడి, సేలం బ్లాక్, తలచేరి, బోయర్ పోలిక పట్టిక, గొర్రె జాతులు కూడా.

నవీకరించినది: 23 అక్టో. 2026సరిచూసినది: 23 అక్టో. 2026కట్టుతరై బృందం రాసింది

ఈ అనువాదాన్ని ఇంకా సరిచూస్తున్నాము. English

ఈ పేజీలో
  1. ముందు మీ లక్ష్యం ఏమిటో చూడండి
  2. మీ ప్రాంతానికి తగిన జాతి
  3. మీరు మేపే పద్ధతికి తగిన జాతి
  4. మీ దగ్గర కొనేవారు ఏమి కోరుకుంటారో చూడండి
  5. ముఖ్యమైన జాతుల పోలిక
  6. స్వచ్ఛమైన జాతులు, సంకర జాతులు, విదేశీ జాతులు
  7. చాలామంది చేసే తప్పులు
  8. తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
  9. తరువాత

మీ ప్రాంతానికి ఇప్పటికే అలవాటైన, మీరు మేత పెట్టే పద్ధతికి సరిపోయే, మీ దగ్గర కొనేవారు అడిగే జాతిని ఎంచుకోండి. దూరం నుండి తెచ్చిన పేరున్న జాతి కొత్త వాతావరణంలో చాలాసార్లు నెమ్మదిగా పెరుగుతుంది, ఎక్కువగా జబ్బు పడుతుంది. ఎలా నిర్ణయించుకోవాలో ఈ అధ్యాయం చెబుతుంది; దక్షిణ భారతదేశ సంతల్లో మీకు కనిపించే మేక, గొర్రె జాతులను పోల్చి చూపిస్తుంది.

ముందు మీ లక్ష్యం ఏమిటో చూడండి

  • మాంసం (చాలా ఫారాలు). మీరు పిల్లలను, చిన్న వయసు మగ మేకలను అమ్ముతారు. దక్షిణ భారతదేశంలోని చాలా జాతులను — కన్ని ఆడు, కొడి ఆడు, సేలం బ్లాక్, మలబారి, అట్టప్పాడి బ్లాక్ — ప్రధానంగా మాంసం కోసమే పెంచుతారు.
  • పాలు. స్థానిక మాంసం జాతులు తక్కువ పాలు ఇస్తాయి: కన్ని ఆడు జాతి ఆడ మేకలు ఈనిన మొదట్లో రోజుకు సుమారు 0.7 లీటరు పాలు ఇచ్చాయి, మూడో నెలకు అది సుమారు 0.4 లీటరుకు తగ్గింది (ICAR-NBAGR). మలబారి ఆడ మేకలు రోజుకు సుమారు 0.5–1.5 లీటర్ల పాలు ఇస్తాయి (జాతి అధ్యయనం). మీకు పాలు ముఖ్యమైతే, ఆడ మేకలను వాటి పరిమాణాన్ని బట్టి కాకుండా పాల రికార్డులను బట్టి పోల్చండి.
  • బ్రీడింగ్ కోసం పెంచే మేకలు. సంతానం కోసం పెంచే మేకలను అమ్మాలనుకుంటే, కొనేవారు ఒక పేరున్న జాతి లక్షణాలన్నీ సరిగ్గా ఉన్న మేకలను ఆశిస్తారు; అందుకే నమ్మకమైన చోటు నుండి స్వచ్ఛమైన జాతి మేకలతో మొదలుపెట్టండి.

మీ ప్రాంతానికి తగిన జాతి

ఏ జాతి అయినా అది పుట్టి పెరిగిన వాతావరణంలోనే బాగా రాణిస్తుంది. ఉత్తర-పశ్చిమ భారతదేశపు జాతులు వేడిగా, తేమగా ఉండే దక్షిణ, తూర్పు ప్రాంతాల్లో సరిగా రాణించవని, ఎక్కువగా చనిపోతాయని ICAR-CIRG హెచ్చరిస్తుంది (ICAR-CIRG); వేరే ప్రాంతం నుండి జాతిని తెచ్చే బదులు, మీ ప్రాంతానికి తగిన జాతికి చెందిన మంచి పోతులతో స్థానిక మేకలను మెరుగుపరచమని సలహా ఇస్తుంది (ICAR-CIRG). NABARD మోడల్ పథకం కూడా ఇదే చెబుతుంది: పెంపకానికి వాటి సొంత ప్రాంతంలోని జాతులే అన్నిటికంటే అనుకూలం (NABARD).

ఈ ప్రాంతపు జాతులు ఎక్కడివి:

  • దక్షిణ తమిళనాడు (విరుదునగర్, తూత్తుకుడి, తిరునెల్వేలి, రామనాథపురం): కన్ని ఆడు, కొడి ఆడు.
  • ఉత్తర-పశ్చిమ తమిళనాడు (సేలం, ధర్మపురి, కృష్ణగిరి): సేలం బ్లాక్.
  • ఉత్తర కేరళ (కోజికోడ్, కన్నూర్, వయనాడ్, మలప్పురం): మలబారి — చాలాసార్లు తలచేరి పేరుతో అమ్ముతారు.
  • అట్టప్పాడి కొండలు, పాలక్కాడ్ (కేరళ): అట్టప్పాడి బ్లాక్.
  • కర్ణాటక: బిద్రి, నందిదుర్గ ఆ రాష్ట్రంలో నమోదైన మేక జాతులు. ఆంధ్రప్రదేశ్ లేదా తెలంగాణ నుండి ఏ మేక జాతినీ NBAGR జాబితాలో చేర్చలేదు (ICAR-NBAGR); ఆంధ్రప్రదేశ్ నెల్లూరు గొర్రెలకు ప్రసిద్ధి.

మీరు మేపే పద్ధతికి తగిన జాతి

  • బయట మేపడం. ఎక్కువ దూరం నడిచే, ఎండాకాలాన్ని తట్టుకునే స్థానిక జాతులు బయట మేపడానికి సరిపోతాయి. తక్కువ వర్షం పడే కఠినమైన పొడి పరిస్థితులకు సేలం బ్లాక్ బాగా అలవాటు పడుతుందని TANUVAS చెబుతుంది (TANUVAS); అట్టప్పాడి బ్లాక్ మేకలను ఎక్కువగా కొండల్లో బయట మేపుతూనే పెంచుతారు (KAU అధ్యయనం).
  • షెడ్‌లోనే మేపడం. చాలా జాతులు షెడ్‌లోనే మేపితే బాగా రాణించవని, కొన్నింటికి నడవడానికి, మేయడానికి ఖాళీ స్థలం అవసరమని ICAR-CIRG చెబుతుంది (ICAR-CIRG). పెద్ద జాతులకు, విదేశీ సంకర జాతులకు ఎక్కువ, మెరుగైన మేత కావాలి: కేరళలో స్థానిక మలబారి మేకల కంటే బోయర్ సంకర మేకలకు ఎక్కువ శ్రద్ధ అవసరమైంది (KVASU సమీక్ష).
  • మేకలను ఎలా పెంచారో అడగండి. మీరు మేపబోయే పద్ధతిలోనే మేపే ఫారం నుండి కొనండి: బయట మేస్తూ పెరిగిన మేకను రోజంతా షెడ్‌లో ఉంచితే అది ఇబ్బంది పడవచ్చు.

మీ దగ్గర కొనేవారు ఏమి కోరుకుంటారో చూడండి

ఒక్కో జిల్లాలో కొనేవారు ఒక్కో జాతిని, రంగును, పరిమాణాన్ని ఇష్టపడతారు. ఎంచుకునే ముందు:

  • మీ వారపు సంతకు వెళ్లి, ఏ మేకలు త్వరగా అమ్ముడవుతున్నాయో, ఎవరు కొంటున్నారో గమనించండి.
  • పండుగల కోసం, బ్రీడింగ్ కోసం ఏ జాతులు కొంటారో వ్యాపారులను, మేకల రైతులను అడగండి.
  • మీ జిల్లాలో అమ్మకానికి ఉన్న మేకల కోసం రైతులు ప్రకటనల్లో అడుగుతున్న ధరలను చూడండి.

బరువు ఆధారంగా అమ్మడం, సరైన సమయంలో అమ్మడం గురించి ఇక్కడ చూడండి: మేకలు అమ్మడం ఎలా: సరైన సమయం, న్యాయమైన ధర, సురక్షిత చెల్లింపు.

ముఖ్యమైన జాతుల పోలిక

ఈ అంకెలు జాతి సర్వేల్లో వచ్చిన సగటులు; మీ ఫారంలోని మేకలు మేత, సంరక్షణను బట్టి వేరుగా ఉంటాయి.

జాతి సొంత ప్రాంతం దేని కోసం పెంచుతారు తెలుసుకోవాల్సినవి
కన్ని ఆడు విరుదునగర్, తూత్తుకుడి, తెంకాశి (గతంలో తిరునెల్వేలి జిల్లా), తమిళనాడు మాంసం నలుపు రంగు, ముఖానికి రెండు వైపులా పై నుండి కిందికి తెల్లని చార; పెద్దవి సుమారు 34 కిలోలు (పోతు), 28 కిలోలు (ఆడ); ఒక్కో ఈతకు సగటున సుమారు 1.9 పిల్లలు
కొడి ఆడు తూత్తుకుడి, రామనాథపురం, తమిళనాడు మాంసం చాలా ఎత్తుగా, పొడవాటి శరీరం; రెండు రంగు రకాలు — చెమ్-పొరై, కరుమ్-పొరై; 1 సంవత్సరం వయసులో సుమారు 23 కిలోలు
సేలం బ్లాక్ సేలం, ధర్మపురి, కృష్ణగిరి, దగ్గర్లోని ఈరోడ్, నామక్కల్, తమిళనాడు మాంసం పూర్తిగా నలుపు, ఎత్తుగా, సన్నగా; పెద్దవి సుమారు 38 కిలోలు (పోతు), 30 కిలోలు (ఆడ); దాదాపు సగం ఈతల్లో కవలలు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ పిల్లలు
మలబారి (తలచేరి పేరుతో అమ్ముతారు) కోజికోడ్, కన్నూర్, వయనాడ్, మలప్పురం, కేరళ మాంసం, కొంత పాలు తెలుపు నుండి కలగలుపు రంగుల వరకు, నలుపు వరకు రంగు మారుతుంది; పెద్దవి సుమారు 41 కిలోలు (పోతు), 31 కిలోలు (ఆడ); ఒకే ఈతలో రెండు, మూడు పిల్లలు పుట్టడం సాధారణం
అట్టప్పాడి బ్లాక్ అట్టప్పాడి కొండలు, పాలక్కాడ్, కేరళ మాంసం పూర్తిగా నలుపు, కంచు రంగు కళ్లు; పెద్దవి సుమారు 35 కిలోలు (పోతు), 31 కిలోలు (ఆడ)
ఉస్మానాబాది ఉస్మానాబాద్, షోలాపూర్ ప్రాంతం, మహారాష్ట్ర మాంసం ఎక్కువగా నలుపు; 1.5 సంవత్సరాల వయసులో సుమారు 34 కిలోలు (పోతు), 33 కిలోలు (ఆడ); త్వరగా ఎదకు వస్తుంది
జమునాపారి ఇటావా జిల్లా, ఉత్తరప్రదేశ్ పాలు, మాంసం చాలా ఎత్తుగా, ఎక్కువగా తెలుపు, వంపు తిరిగిన ముక్కు, వేలాడే పొడవాటి చెవులు; రోజుకు సుమారు 1.75 కిలోల పాలు; పెద్దవి సుమారు 45 కిలోలు (పోతు), 38 కిలోలు (ఆడ)
బోయర్ దక్షిణాఫ్రికా (విదేశీ జాతి); భారతదేశంలో ఎక్కువగా సంకర మేకలుగా మాంసం మంచి మేత ఉంటే సంకర మేకలు త్వరగా పెరుగుతాయి, కానీ వాటికి ఎక్కువ శ్రద్ధ కావాలి; కింద చూడండి

ఆధారాలు: కన్ని ఆడు, ఉస్మానాబాది, జమునాపారి — ICAR-NBAGR; కొడి ఆడు — TANUVAS అధ్యయనం; సేలం బ్లాక్ — TANUVAS; మలబారి — జాతి అధ్యయనం, TNAU; అట్టప్పాడి బ్లాక్ — KAU అధ్యయనం; బోయర్ — KVASU సమీక్ష.

కట్టుతరైలో "మేక" విభాగంలోనే గొర్రెలు కూడా ఉంటాయి. తమిళనాడు సంతల్లో ఎక్కువగా కనిపించే గొర్రె జాతులు:

జాతి సొంత ప్రాంతం దేని కోసం పెంచుతారు తెలుసుకోవాల్సినవి
మేచేరి సేలం, నామక్కల్, ఈరోడ్, కరూర్, ధర్మపురి, తమిళనాడు మాంసం లేత గోధుమ రంగు, చాలా పొట్టి వెంట్రుకలు, పొట్టేళ్లకూ ఆడ గొర్రెలకూ కొమ్ములు ఉండవు; పొట్టేలు సుమారు 32 కిలోలు, ఆడ గొర్రె సుమారు 28 కిలోలు
మద్రాస్ రెడ్ చెన్నై, కాంచీపురం, తమిళనాడు మాంసం గోధుమ రంగు, లేత నుండి ముదురు వరకు; పొట్టేళ్లకు మెలి తిరిగిన కొమ్ములు, ఆడ గొర్రెలకు కొమ్ములు ఉండవు; పొట్టేలు సుమారు 35 కిలోలు, ఆడ గొర్రె సుమారు 23 కిలోలు
రామ్‌నాడ్ వైట్ రామనాథపురం, శివగంగ, తమిళనాడు మాంసం ఎక్కువగా తెలుపు; పొట్టేళ్లకు మెలి తిరిగిన కొమ్ములు, ఆడ గొర్రెలకు ఉండవు; పొట్టేలు సుమారు 31 కిలోలు, ఆడ గొర్రె సుమారు 22 కిలోలు
నెల్లూరు నెల్లూరు, ప్రకాశం, ఆంధ్రప్రదేశ్ మాంసం ఎత్తుగా, వేలాడే పొడవాటి చెవులు, చాలా తక్కువ వెంట్రుకలు; పొట్టేలు సుమారు 36 కిలోలు, ఆడ గొర్రె సుమారు 28 కిలోలు

ఆధారాలు: TNAU; మేచేరి — ICAR-NBAGR. ఈ ప్రాంతంలో నమోదైన ఇతర గొర్రె జాతులు: తమిళనాడులో కీళకరిసల్, వేంబూర్, తిరుచ్చి బ్లాక్, కోయంబత్తూర్; కర్ణాటకలో బళ్లారి, మండ్య, హాసన్, కెంగురి (ICAR-NBAGR).

పట్టికలో ప్రతి జాతి పేరు దాని ప్రత్యేక పేజీకి తీసుకెళ్తుంది. రాష్ట్రాల వారీగా అన్ని జాతులు: మేకలు, గొర్రెలు.

కట్టుతరైలో మీ దగ్గర్లోని మేకలను కనుగొనండి

మీ ఊరికి దగ్గర్లోని రైతులు నేరుగా అమ్ముతున్న మేకలను ఫోటోలు, ఊరి పేరు, దూరంతో చూడండి. దళారులు లేరు. రైతుకు కాల్ చేయండి లేదా చాట్ చేయండి; డబ్బు ఇచ్చే ముందు మేకను నేరుగా చూసి దాని ఆరోగ్యాన్ని మీరే సరిచూసుకోండి.

ఏదైనా ప్రత్యేక జాతి కావాలా? కన్ని, కొడి, తలచేరి వంటి జాతి పేరును కట్టుతరై యాప్‌లో వెతకండి.

Download on the App StoreGoogle Play లో దీన్ని పొందండి

స్వచ్ఛమైన జాతులు, సంకర జాతులు, విదేశీ జాతులు

  • జాతి పేరు అమ్మేవారు చెప్పే మాట మాత్రమే. ప్రకటనలో "తలచేరి", "సేలం బ్లాక్", "బోయర్ సంకరం" అని ఉంటే అది వారి మాట, రుజువు కాదు. NBAGR రిజిస్టర్‌లో ఈ కేరళ జాతి పేరు మలబారి; తలచేరి అనేది సంతలో పిలిచే పేరు (ICAR-NBAGR). పట్టికలోని జాతి లక్షణాలను సరిచూడండి, తల్లిదండ్రులు ఎక్కడి నుండి వచ్చాయో అడగండి, వీలైతే తల్లి మేకను చూడండి.
  • స్వచ్ఛమైన జమునాపారి దొరకడం కష్టం. దాని సొంత ప్రాంతంలో 5,000 కంటే తక్కువ మేకలే ఉన్నాయని NBAGR అంచనా వేసింది (ICAR-NBAGR); అందుకే ఆ మేక స్వచ్ఛమైనదని అమ్మేవారికి ఎలా తెలుసో అడగండి.
  • బోయర్, ఇతర విదేశీ సంకర జాతులు. కేరళలో మంచి యాజమాన్యంలో బోయర్ × మలబారి సంకర మేకలు త్వరగా పెరిగాయి, కానీ వేడిగా, తేమగా ఉండే వాతావరణాన్ని బాగా తట్టుకున్న మలబారి మేకల కంటే, అక్కడ అధ్యయనం చేసిన సంకర మేకల్లో (బోయర్ సంకరాలతో సహా) మరణాలు, శ్వాస సమస్యలు ఎక్కువగా ఉన్నాయి (KVASU సమీక్ష). మంచి మేత, షెడ్, సంరక్షణ ఇవ్వగలిగినప్పుడే సంకర మేకలను ప్రయత్నించండి.
  • స్థానిక మేకలను మెరుగుపరచడం. స్వచ్ఛమైన ఆడ మేకలు దొరకడం కష్టమైతే, మంచి స్థానిక ఆడ మేకలను మీ వాతావరణానికి సరిపోయే జాతికి చెందిన నాణ్యమైన పోతులతో తరం తర్వాత తరం దాటించమని ICAR-CIRG సూచిస్తుంది — కానీ ఎప్పుడూ వాటి సొంత తండ్రి పోతుతో కాదు (ICAR-CIRG).

చాలామంది చేసే తప్పులు

  • మీ ప్రాంతపు ఎండ, వర్షం, మేతకు సరిపోతుందో లేదో చూడకుండా అతి పెద్ద లేదా బాగా పేరున్న జాతిని ఎంచుకోవడం.
  • జాతి ఏమిటో నిర్ధారించుకోలేని మేకకు జాతి మేక ధర చెల్లించడం.
  • తక్కువ ఖర్చుతో బయట మేపే పద్ధతిలోకి విదేశీ సంకర మేకలను తీసుకురావడం.
  • ఒకే పోతును ఏళ్ల తరబడి ఉంచడం — దాంతో అది తనకే పుట్టిన ఆడ పిల్లలతో దాటుతుంది; ప్రతి 2–3 సంవత్సరాలకు ఒకసారి పోతును మార్చండి (ICAR-CIRG).
  • స్థానికంగా కొనేవారు అడగని జాతిని ఎంచుకోవడం.

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

తమిళనాడుకు ఏ మేక జాతి ఉత్తమం?

అందరికీ ఉత్తమమైన ఒకే జాతి అంటూ లేదు. తమిళనాడులో నమోదైన జాతులు — కన్ని ఆడు, కొడి ఆడు, సేలం బ్లాక్ — ఆ రాష్ట్రంలోని వేడిగా, పొడిగా ఉండే జిల్లాలకు అలవాటైనవి. వీటిలో ఏ జాతి సొంత ప్రాంతం మీకు దగ్గరగా ఉందో దాన్ని ఎంచుకోండి, లేదా అలాంటి జాతికి చెందిన మంచి పోతుతో మీ స్థానిక మేకలను మెరుగుపరచుకోండి.

కొత్తగా మొదలుపెట్టేవారికి బోయర్ మంచిదా?

మొదటి అడుగుగా సాధారణంగా కాదు. బోయర్ సంకర మేకలు త్వరగా పెరగగలవు, కానీ వాటికి మెరుగైన మేత, షెడ్, సంరక్షణ కావాలి; కేరళలో స్థానిక మేకల కంటే సంకర మేకల్లో మరణాలు ఎక్కువగా ఉన్నాయి. ముందు ఒక స్థానిక జాతితో నేర్చుకోండి.

తలచేరి, మలబారి ఒకటేనా?

అవును. ఉత్తర కేరళకు చెందిన మలబారి జాతి మేకలను సంతలో తలచేరి అని పిలుస్తారు; TNAU వాటిని "Malabar or Tellicherry" (మలబార్ లేదా తలచేరి) అని జాబితాలో చూపిస్తుంది (TNAU), NBAGR ఈ జాతిని మలబారి పేరుతో నమోదు చేసింది.

తరువాత

డబ్బు చెల్లించే ముందు మేక ఆరోగ్యం, వయసు ఎలా సరిచూడాలో తెలుసుకోవడానికి తరువాత ఇది చదవండి: మేకలను సురక్షితంగా కొనడం ఎలా: ఆరోగ్యం, వయసు, మోసాలు. మీ దగ్గర్లోని రైతులు ఏ జాతులు అమ్ముతున్నారో చూడటానికి అమ్మకానికి ఉన్న మేకలను చూడండి.

ఆధారాలు

  1. ICAR-National Bureau of Animal Genetic Resources (NBAGR), Karnal — Registered Breeds of Goat · చదివినది 23 అక్టో. 2026
  2. ICAR-National Bureau of Animal Genetic Resources (NBAGR), Karnal — Registered Breeds of Sheep · చదివినది 23 అక్టో. 2026
  3. ICAR-NBAGR, Indian Journal of Animal Sciences 82 (2), February 2012 — Breed descriptors (special feature): Kanni Adu, Jamunapari and Osmanabadi goats · చదివినది 23 అక్టో. 2026
  4. Indian Journal of Veterinary and Animal Sciences Research, vol. 49 no. 3 (2020) — Thiruvenkadan A K, Saravanan R (TANUVAS, Namakkal), Chellapandian M — Characterization of Kodi Adu goats of Tamil Nadu, India · చదివినది 23 అక్టో. 2026
  5. Tamil Nadu Veterinary and Animal Sciences University (TANUVAS), Mecheri Sheep Research Station — Goat Unit: Salem Black · చదివినది 23 అక్టో. 2026
  6. Indian Journal of Animal Sciences 79 (8), 2009 — Verma N K, Dixit S P, Dangi P S, Aggarwal R A K, Kumar S, Joshi B K — Malabari goats: Characterization, management, performance and genetic variability · చదివినది 23 అక్టో. 2026
  7. Animal Genetic Resources (FAO) 37: 43–52, 2005 — Stephen M, Raja T V, Sosamma I, College of Veterinary and Animal Sciences, Kerala Agricultural University, Mannuthy — Survey and characterization of Attappady Black goats of Kerala, India · చదివినది 23 అక్టో. 2026
  8. Journal of Livestock Biodiversity 15 (1) — Devadharshini K, Dinesh C N (Kerala Veterinary and Animal Sciences University), Thirupathy Venkatachalapathy R — Kerala's Goat Breeding Policy (2024): Implications for Indigenous Goat Genetic Resources · చదివినది 23 అక్టో. 2026
  9. TNAU Agritech Portal, Tamil Nadu Agricultural University — Goat: Breeds of Goat · చదివినది 23 అక్టో. 2026
  10. TNAU Agritech Portal, Tamil Nadu Agricultural University — Sheep: Breeds · చదివినది 23 అక్టో. 2026
  11. ICAR-Central Institute for Research on Goats (CIRG), Makhdoom — Tips for Commercial Goat Farming (December 2019) · చదివినది 23 అక్టో. 2026
  12. ICAR-Central Institute for Research on Goats (CIRG), Makhdoom — Good Management Practices for Profitable Goat Farming · చదివినది 23 అక్టో. 2026
  13. National Bank for Agriculture and Rural Development (NABARD) — Model Bankable Scheme on Goat · చదివినది 23 అక్టో. 2026
  14. ICAR-National Bureau of Animal Genetic Resources (NBAGR), Karnal — Information System of Animal Genetic Resources of India (AnGR database): Breed Descriptor of Mecheri (Sheep) · చదివినది 23 అక్టో. 2026

సంబంధిత గైడ్‌లు

మేము ఎలా రాస్తాముతప్పు కనిపించిందా? WhatsApp లో చెప్పండి

దగ్గర్లోనే కొనండి, అమ్మండి

మీ ఊరికి దగ్గర్లో అమ్మకానికి ఉన్నవాటిని కట్టుతరై ముందుగా చూపిస్తుంది. ప్రకటన పెట్టడం ఉచితం.

Download on the App StoreGoogle Play లో దీన్ని పొందండి
ఉచితంగా ప్రకటన పెట్టండి