కడక్నాథ్ పశ్చిమ మధ్యప్రదేశ్కు చెందిన చిన్న నల్ల కోడి; దీని నల్లని మాంసం కోసం పెంచుతారు. దీని ఈకలు, చర్మం, కాళ్లు, మాంసం అన్నీ ముదురు రంగులో ఉంటాయి; సొంత ప్రాంతంలో దీన్ని కాలామాసి — అంటే "నల్ల మాంసం" — అని పిలుస్తారు (ICAR-NBAGR). తమిళనాడులో దీన్ని నల్ల కోడి అని పిలుస్తారు (TANUVAS). NBAGR దీన్ని మధ్యప్రదేశ్ జాతిగా నమోదు చేసింది (ICAR-NBAGR); TANUVAS సహా దక్షిణాది హేచరీలు దీని పిల్లలను అక్కడి రైతులకు సరఫరా చేస్తాయి.
ఎలా గుర్తించాలి
- ఈకలు: పూర్తి నలుపు (జెట్ బ్లాక్), సన్నని గీతల (పెన్సిల్డ్) లేదా బంగారు రంగు. వెండి లేదా బంగారు రంగు చుక్కలు ఉన్న కోళ్ల నుండి, చుక్కలు లేని నీలం కలిసిన నల్లని కోళ్ల వరకు రకరకాలు ఉంటాయని NBAGR వివరిస్తుంది (ICAR-NBAGR).
- చర్మం, కాళ్లు, తల: ముదురు బూడిద రంగు చర్మం, బూడిద రంగు కాళ్లు, నీలం కలిసిన చెవి తమ్మెలు, కంటి చుట్టూ నల్లని వలయం. జుట్టు, గడ్డం (వాటిల్స్), నాలుక ఊదా రంగులో ఉంటాయి; నలుపు, లేత గులాబీ రంగు జుట్టు ఉన్న కోళ్లను కూడా NBAGR నమోదు చేసింది. జుట్టు ఒకే వరుసగా (సింగిల్ కోంబ్) ఉంటుంది — పుంజుల్లో పెద్దగా, పెట్టల్లో చిన్నగా (ICAR-NBAGR).
- లోపల కూడా నలుపు: ఈ రంగు మెలనిన్ అనే వర్ణద్రవ్యం వల్ల వస్తుంది; ఇది మాంసంలో, చాలా అంతర్గత అవయవాల్లో పేరుకుంటుంది; NBAGR దీన్ని ఫైబ్రోమెలనోసిస్ అంటుంది (ICAR-NBAGR).
- పిల్లలు: ఒక రోజు వయసు పిల్లలు నీలం నుండి నలుపు రంగు వరకు ఉంటాయి; వీపు మీద క్రమం లేని ముదురు చారలు ఉంటాయి (ICAR-NBAGR).
- బరువు: చిన్న కోడి. NBAGR జాతి రికార్డు ప్రకారం ఎదిగిన పుంజులు సుమారు 1.6 కిలోలు, పెట్టలు సుమారు 1.1 కిలోలు ఉంటాయి (ICAR-NBAGR).
దేని కోసం పెంచుతారు
- మాంసం. ప్రధానంగా దీని నల్లని మాంసం కోసం పెంచుతారు; సొంత ప్రాంతంలో మతపరమైన పూజా కార్యక్రమాల్లో కూడా వాడుతారు (ICAR-NBAGR).
- గుడ్లు. NBAGR జాతి రికార్డు ప్రకారం సంవత్సరానికి 85–90 గుడ్లు; ఒక్కో గుడ్డు సుమారు 40 గ్రాములు, పెంకు గోధుమ రంగు; మొదటి గుడ్డు సుమారు 6 నెలల వయసులో (ICAR-NBAGR). హైదరాబాద్లోని ICAR-DPR ఫారంలో ఎంపిక చేసిన మంద ఇంకా ఎక్కువ — సంవత్సరానికి 150–170 గుడ్లు — పెడుతుంది (ICAR-DPR).
- నెమ్మదిగా పెరుగుదల. ICAR-DPR ఫారంలో 5 నెలలకు 1.4–1.6 కిలోల బరువు ఉంటాయి (ICAR-DPR). రామనాథపురం జిల్లాలోని ఐదు ఫారాల్లో TANUVAS చేసిన పరీక్షలో, మార్కెట్లో కొనే కోడిపిల్లల దాణాతో (చిక్ ఫీడ్) కడక్నాథ్ పిల్లలు 20 వారాల్లో సుమారు 0.89 కిలోలు పెరిగాయి; అసీల్ పిల్లలు సుమారు 1.44 కిలోలు పెరిగాయి; ఆ జిల్లా వేడి, తేమ వాతావరణాన్ని అన్ని కోళ్లూ బాగా తట్టుకున్నాయి (TANUVAS అధ్యయనం).
ఎక్కడి నుండి వచ్చింది
కడక్నాథ్ సొంత ప్రాంతం పశ్చిమ మధ్యప్రదేశ్లోని ఝాబువా, ధార్ జిల్లాలు. అక్కడ భిల్, భిలాలా గిరిజన కుటుంబాలు, ఇతర ఆదివాసీలు, పేద గ్రామీణ కుటుంబాలు దీన్ని 5–30 కోళ్ల మందలుగా పెంచుతాయి (ICAR-NBAGR).
ఇది దక్షిణ భారతదేశపు దేశీ జాతి కాదు, కానీ అక్కడి రైతులు పెంచుతున్నారు. 2022 మార్చి నాటికి హోసూరులోని TANUVAS కోళ్ల కళాశాల తమిళనాడు, కర్ణాటక, ఆంధ్రప్రదేశ్ రైతులకు 57,394 కడక్నాథ్ కోళ్లను సరఫరా చేసింది (TANUVAS); హైదరాబాద్లోని ICAR-DPR కూడా దీని పిల్లలను అమ్ముతుంది (ICAR-DPR).
సొంత ప్రాంతం నుండి వచ్చే కడక్నాథ్ మాంసానికి భౌగోళిక గుర్తింపు (GI ట్యాగ్) ఉంది: "Jhabua Kadaknath Black Chicken Meat" — మధ్యప్రదేశ్లోని ఝాబువా, ధార్, బడ్వానీ జిల్లాల చుట్టూ ఉన్న ప్రాంతం నుండి వచ్చే మాంసానికి ఇది 2018లో నమోదైంది (GI రిజిస్ట్రీ). ఈ ట్యాగ్ ఆ మాంసానికి మాత్రమే వర్తిస్తుంది. దక్షిణ భారతదేశంలో పెంచే కడక్నాథ్ కోళ్లకు గానీ, వాటి మాంసానికి గానీ వర్తించదు.
కడక్నాథ్ కోళ్లు కావాలా?
కట్టుతరై భారతదేశమంతటా అందుబాటులో ఉంది. కడక్నాథ్ కోళ్ల కోసం యాప్లో “కడక్నాథ్” అని వెతకండి, లేదా మీ దగ్గర్లో అమ్మకానికి ఉన్న కోళ్లను చూడండి. జాతిని అమ్మేవారే చెబుతారు; కట్టుతరై దాన్ని సరిచూడదు. డబ్బు ఇచ్చే ముందు కోళ్లను మీరే చూడండి.
పెంపకం చిట్కాలు
- ఇతర నాటు కోళ్లలాగే పెంచండి. సొంత ప్రాంతంలో ఇది గిరిజన కుటుంబాల దగ్గర చిన్న మందలుగా ఉంటుంది (ICAR-NBAGR). ఇక్కడ, సురక్షితమైన రాత్రి గూడుతో పెరటి లేదా అర్ధ సాంద్ర పద్ధతి మందలో పెంచండి: చూడండి నాటు కోళ్లను ఎలా పెంచుతారు.
- నెమ్మదిగా పెరుగుతుందని ముందే లెక్కలో పెట్టుకోండి. ICAR-DPR లెక్కల ప్రకారం, దాని మెరుగైన రకం వనరాజ 3 నెలలకు 1.8–2.0 కిలోలు ఉంటుంది; కడక్నాథ్ 1.4–1.6 కిలోలకు చేరడానికి 5 నెలలు పడుతుంది (ICAR-DPR).
- వేడి. వేడి, తేమ వాతావరణానికి కడక్నాథ్ బాగా సరిపోతుందని రామనాథపురం పరీక్ష తేల్చింది (TANUVAS అధ్యయనం). అయినా రోజంతా నీడ, శుభ్రమైన నీళ్లు అందుబాటులో ఉంచండి.
- ఆరోగ్యం. మీ పశువైద్యుడు చెప్పినట్లు టీకాలు వేయించండి, గూడును శుభ్రంగా ఉంచండి, కొత్తగా కొన్న కోళ్లను ఒక నెల పాటు మీ మందకు దూరంగా ఉంచండి: చూడండి కోళ్లను ఆరోగ్యంగా ఉంచండి.
కొనేటప్పుడు చిట్కాలు
- ముదురు రంగు గుర్తులను సరిచూడండి. అసలైన కడక్నాథ్కు ముదురు బూడిద రంగు చర్మం, బూడిద రంగు కాళ్లు, ఊదా నుండి నలుపు రంగు వరకు ఉండే జుట్టు, గడ్డం (వాటిల్స్), నాలుక ఉంటాయి (ICAR-NBAGR). నల్లని ఈకలు మాత్రమే చాలవు: బాగా ఎర్రని జుట్టు ఉన్న కోడి, లేదా పసుపు లేదా తెల్లని చర్మం, కాళ్లు ఉన్న కోడి జాతి రికార్డుకు సరిపోదు.
- సంకర కోళ్లు ఎక్కువే. ప్రకటనలోని జాతి పేరు అమ్మేవారు చెప్పే మాట మాత్రమే; కట్టుతరై దాన్ని సరిచూడదు. గుర్తులను మీరే సరిచూసుకోండి, వీలైతే తల్లిదండ్రి కోళ్లను చూడండి.
- తెలిసిన హేచరీల నుండి పిల్లలు. హోసూరులోని TANUVAS, హైదరాబాద్లోని ICAR-DPR కడక్నాథ్ పిల్లలను సరఫరా చేస్తాయి (TANUVAS, ICAR-DPR). వీలైనప్పుడు ప్రభుత్వ హేచరీ లేదా నమోదైన హేచరీ నుండి కొనండి; ఒక రోజు వయసు కడక్నాథ్ పిల్లలు నీలం కలిసిన నలుపు రంగులో, వీపు మీద ముదురు చారలతో ఉంటాయి.
- ఇవి GI కోళ్లు కావు. ప్రకటనలో ఏమి రాసి ఉన్నా, ఝాబువా ప్రాంతం బయట పెంచిన కోళ్లు ఈ GI పరిధిలోకి రావు (GI రిజిస్ట్రీ).
- ఆరోగ్యం, పత్రాలు: కోళ్లకు ఏ టీకాలు వేశారో అడగండి; డబ్బు చెల్లించే ముందు జబ్బు లక్షణాలు ఉన్నాయేమో గమనించండి: చూడండి నాటు కోళ్లను కొనడం.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
నల్ల కోడి, కడక్నాథ్ ఒకటేనా?
తమిళనాడులో కడక్నాథ్ను సాధారణంగా నల్ల కోడి అనే పిలుస్తారు (TANUVAS). కానీ నల్లగా ఉన్న ప్రతి కోడీ కడక్నాథ్ కాదు: ముదురు బూడిద రంగు చర్మం, కాళ్లు, ఊదా రంగు జుట్టు, నాలుక ఉన్నాయో చూడండి.
తమిళనాడులో పెంచిన కడక్నాథ్కు GI ట్యాగ్ వర్తిస్తుందా?
లేదు. GI ట్యాగ్ మధ్యప్రదేశ్లోని ఝాబువా, ధార్, బడ్వానీ చుట్టూ ఉన్న సొంత ప్రాంతం నుండి వచ్చే కడక్నాథ్ మాంసానికి మాత్రమే (GI రిజిస్ట్రీ).
కడక్నాథ్ పెట్ట ఎన్ని గుడ్లు పెడుతుంది?
NBAGR రికార్డు ప్రకారం సంవత్సరానికి 85–90; ICAR-DPR ఫారంలో ఎంపిక చేసిన మందలో 150–170 (ICAR-NBAGR, ICAR-DPR).
కడక్నాథ్ ఎంత బరువు పెరుగుతుంది?
చిన్నగానే ఉంటుంది: ఎదిగిన పుంజులు సుమారు 1.6 కిలోలు, పెట్టలు సుమారు 1.1 కిలోలు (ICAR-NBAGR). ICAR-DPR ఫారంలో 5 నెలలకు 1.4–1.6 కిలోలకు చేరుతాయి (ICAR-DPR).
తరువాత
దీన్ని దక్షిణాది బరువైన మాంసం కోడి అసీల్తో, అండమాన్ నికోబార్ దీవులకు చెందిన నికోబారితో పోల్చి చూడండి. కొనడం, సంరక్షణ, బర్డ్ ఫ్లూ గురించి ఈ పేజీ చదవండి: నాటు కోళ్ల పెంపకం: జాతులు, కొనడం, సంరక్షణ; అమ్మకానికి ఉన్న కోళ్లను చూడండి.

